Tytuł: HL7: wymiana danych między systemami
Adres kanoniczny: https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/hl7/
Opis: HL7: jak komunikaty zleceń i wyników łączą RIS lub HIS z teleradiologią, czym jest HL7 CDA i FHIR, ile trwa integracja i o co zapytać dostawcę systemu szpitala.
Identyfikator treści: TD-WWW-HASLO-HL7-2026Q4; wersja treści: 2026-10-25b

# HL7: Health Level Seven

Dobrze wdrożona integracja HL7 sprawia, że zlecenie wychodzi z systemu szpitala, a podpisany opis wraca do niego bez przepisywania. W teleradiologii to różnica między pracą w dwóch systemach a pracą w jednym.

Autor: [Redakcja Telediagnosis](https://telediagnosis.pl/o-nas/), Telediagnosis Sp. z o.o. Publikacja: 24 października 2026 Stan prawny słownika: 6 października 2026 Recenzja: [Kamila Karczewska](https://telediagnosis.pl/o-nas/#osoba-karczewska), Dyrektor Generalna, 24 października 2026 Weryfikacja techniczna: Szymon Kulawik, integracje i systemy, 25.10.2026 Czas czytania: około 8 minut

**HL7 (Health Level Seven):** HL7 to rodzina międzynarodowych standardów wymiany danych klinicznych i administracyjnych między systemami informatycznymi w ochronie zdrowia. W radiologii najczęściej używa się komunikatów HL7 w wersji 2: zleceń badań oraz wyników, czyli opisów.

**W teleradiologii:** Integracja HL7 oznacza, że zlecenie wychodzi z systemu RIS lub HIS szpitala automatycznie, a podpisany opis wraca do tego samego systemu bez ręcznego przenoszenia; personel pracuje w swoim systemie, a platforma teleradiologiczna służy do uzupełniania danych, których integracja nie przekazuje. Telediagnosis wdrożyła ponad 80 integracji HL7; wdrożenie trwa od 3 dni roboczych do 3 tygodni od instalacji urządzenia dostępowego, średnio około tygodnia, zależnie od dostawcy systemu (liczba integracji: dane własne, stan na 23.09.2026; czas uruchomienia: dane własne z wdrożeń, stan na 12.10.2026).

## Jak działa HL7

Nazwa pochodzi od siódmej, aplikacyjnej warstwy modelu sieci OSI: HL7 nie zajmuje się tym, jak dane płyną kablem, tylko tym, co znaczą. Komunikat HL7 w wersji 2 to tekst podzielony na segmenty i pola: segment PID niesie dane pacjenta, ORC i OBR dane zlecenia, OBX wyniki, a nagłówek MSH mówi, kto wysyła, do kogo i jakiego typu jest komunikat. W radiologii krążą przede wszystkim dwa typy: zlecenie badania (ORM, a w części nowszych wersji także OMI) i wynik (ORU). Gdy RIS rejestruje badanie, wysyła ORM; gdy radiolog podpisze opis, system opisowy odsyła ORU z treścią opisu.

Komunikaty przesyła się zwykle protokołem MLLP przez sieć wewnętrzną albo tunel VPN, a odbiorca odpowiada na każdy komunikat potwierdzeniem (ACK) z kodem przyjęcia albo błędu; brak potwierdzenia jest sygnałem do ponowienia, nie dowodem, że komunikat nie dotarł. To ważne w praktyce: potwierdzenia i ich brak są widoczne w logach po obu stronach, więc specyfikacja interfejsu określa, kto i jak reaguje na błąd albo brak odpowiedzi, zamiast domyślać się po godzinie, dlaczego badanie nie trafiło do opisu.

Komunikaty HL7 w obiegu badania opisywanego zdalnie
| Krok | Komunikat | Kto wysyła | Co zawiera |
| --- | --- | --- | --- |
| Rejestracja badania w RIS | ORM (zlecenie) | RIS albo HIS placówki | dane pacjenta, rodzaj badania, numer zlecenia, skierowanie, dane kliniczne, jeśli system je przekazuje |
| Wykonanie badania | obrazy DICOM (nie HL7) | aparat albo PACS | obrazy z tym samym numerem zlecenia, dzięki czemu platforma łączy je ze zleceniem |
| Zmiana statusu | komunikat statusowy uzgodniony w specyfikacji interfejsu | platforma teleradiologiczna | na przykład: badanie przyjęte, w opisie, opisane; zakres statusów i ich prezentację w RIS ustala się przy wdrożeniu |
| Opis podpisany | ORU (wynik) | platforma teleradiologiczna | treść opisu, dane lekarza opisującego, załączone dokumenty PDF i HL7 CDA |

## Co to znaczy dla placówki

Integracja HL7 zmienia sposób pracy personelu: rejestratorka i technik zlecają opis we własnym RIS albo HIS, a lekarz oddziału czyta wynik tam, gdzie czyta wszystkie inne wyniki. W uzgodnionym zakresie nikt nie przepisuje opisu ani nie pobiera PDF z osobnego systemu; dane, których integracja nie przekazuje, personel uzupełnia w platformie teleradiologicznej. Telediagnosis ma ponad 80 wdrożonych integracji HL7 (dane własne, stan na 23.09.2026) z systemami wielu producentów; uruchomienie trwa od 3 dni roboczych do 3 tygodni od instalacji urządzenia dostępowego, średnio około tygodnia, a najkrótsze wdrożenie 2 dni (dane własne z wdrożeń Telediagnosis; czas liczony od instalacji urządzenia dostępowego w placówce; stan na 12.10.2026). Przykład: [Szpital Powiatowy w Pyrzycach](https://telediagnosis.pl/studia-przypadkow/pyrzyce/), gdzie integracja była gotowa w 7 dni roboczych od podpisania umowy.

### O co zapytać przed podpisaniem umowy

Pytania do dostawcy RIS albo HIS placówki, zanim ustali się termin integracji:

1.  **Czy system ma interfejs HL7 do zleceń wychodzących i wyników przychodzących od podmiotu zewnętrznego** oraz jakie prace konfiguracyjne przewiduje i kto je wykonuje; te prace rozlicza dostawca systemu na podstawie umowy z placówką.
2.  **Jakie dane kliniczne trafiają do komunikatu zlecenia.** Od 2 kwietnia 2026 r. placówka przesyła wraz ze zleceniem skierowanie, informację o stanie zdrowia pacjenta w chwili wysłania zlecenia, dokumentację wcześniejszych badań przy kontynuacji diagnostyki lub leczenia oraz informację o zdarzeniach niepożądanych po podaniu środka kontrastującego, jeżeli wystąpiły (§ 4 pkt 5 rozporządzenia o standardach teleradiologii, Dz.U. 2019 poz. 834, w brzmieniu nadanym przez Dz.U. 2026 poz. 362). Tylko część systemów przekazuje komplet w HL7; brakujące dane placówka uzupełnia w platformie teleradiologicznej.
3.  **Jak system przyjmuje wynik:** czy zapisze treść opisu w polu wyniku, czy tylko załącznik PDF, i czy dokument HL7 CDA trafi do repozytorium dokumentacji, z którego placówka indeksuje go w Platformie P1.
4.  **Jaką wersję HL7 v2 i jakie kodowanie znaków obsługuje system placówki?** Obie strony muszą używać tego samego wydania i kodowania; to ustalenie techniczne między dostawcą systemu a zespołem Telediagnosis, które warto zamknąć przed testami.
5.  **Czy dostawca przekaże katalog kodów badań do mapowania słowników i kto po stronie placówki go sprawdzi?** Kod procedury z RIS musi odpowiadać procedurze w systemie teleradiologicznym, żeby zlecenie trafiło do właściwej modalności i trybu; słownik procedur z kodami eksportuje dostawca systemu placówki, a tabelę mapowania przygotowuje zespół techniczny Telediagnosis na etapie testów; po stronie placówki wystarczy osoba, która zgłosi każdy nowy kod badania dodany później w RIS.
6.  **Które zmiany po wysłaniu zlecenia system przekaże komunikatem HL7?** Zmiana trybu na CITO, anulowanie badania, korekta danych pacjenta i przyjęcie uzupełnionego opisu po rekonsultacji wymagają osobnych komunikatów; warto wiedzieć, które z nich RIS wysyła automatycznie, a które wymagają kontaktu z koordynatorem.

> **Praktyczna rada: Najpierw DICOM, potem HL7, bez przerwy w opisach**
>
> Termin integracji HL7 zależy od dostawcy systemu szpitalnego, na który ani placówka, ani Telediagnosis nie mają pełnego wpływu. Dlatego w umowie z dostawcą teleradiologii warto przewidzieć start na połączeniu DICOM, uruchamianym w 1 dzień roboczy od instalacji urządzenia dostępowego, a przejście na HL7 wtedy, gdy dostawca RIS skończy swoją część. Proponowany zapis: „Do czasu uruchomienia integracji HL7 badania są przekazywane do opisu połączeniem DICOM, a zlecenia i odbiór opisów obsługiwane w platformie Wykonawcy; zmiana drogi integracji następuje po odbiorze testów, bez przerwy w świadczeniu usługi”.

## Najczęstsze nieporozumienie

W rozmowach wdrożeniowych HL7 bywa utożsamiany z HL7 CDA albo z DICOM, a to trzy różne rzeczy. Komunikat HL7 w wersji 2 przenosi informację o zdarzeniu: zarejestrowano zlecenie, wydano wynik. HL7 CDA to standard struktury dokumentu klinicznego w XML, w którym zapisana jest treść opisu, a podpis lekarza wynika z przepisów o dokumentacji; dokument może podróżować wewnątrz komunikatu HL7 jako załącznik, ale komunikat i dokument mają różne role i różne wymagania. DICOM przenosi obrazy i powiązane z nimi dane z aparatu i PACS (obejmuje też obiekty nieobrazowe, na przykład raporty strukturalne). Samo hasło „integracja HL7” w zapytaniu ofertowym nie przesądza, o które warstwy chodzi; w umowie warto je nazwać osobno.

## Co to znaczy dla radiologa

Radiolog nie widzi komunikatów HL7, ale odczuwa ich skutki. Przy dobrej integracji zlecenie przychodzi z danymi klinicznymi, skierowaniem i numerem zlecenia, który łączy je z obrazami, więc badanie jest kompletne, zanim trafi na listę roboczą. Przy integracji, w której RIS wysyła tylko minimum, brakujące informacje dopisuje placówka w platformie, a koordynatorki pilnują, żeby zrobiła to przed opisem. Podpisany opis wraca do szpitala automatycznie: radiolog nie wysyła niczego mailem ani nie loguje się do systemu placówki.

## Standard i źródła

Standardy HL7 rozwija organizacja HL7 International (Health Level Seven International, założona w 1987 r.); w Polsce działa jej afiliacja HL7 Polska. Wersja 2 standardu, używana w komunikacji między systemami szpitalnymi od lat dziewięćdziesiątych, ma kolejne wydania (od 2.1 do 2.9) i pozostaje podstawą integracji radiologicznych, które wdraża Telediagnosis; wydanie 2.5 ma status normy międzynarodowej ISO/HL7 27931:2009. HL7 CDA (Clinical Document Architecture) to osobny standard dokumentów klinicznych w XML; jego polską implementację, w tym szablon opisu badania diagnostycznego, określa Polska Implementacja Krajowa HL7 CDA publikowana przez Centrum e-Zdrowia. HL7 FHIR to odrębna, nowsza rodzina specyfikacji tej samej organizacji, oparta na zasobach i interfejsach REST.

> **Warto wiedzieć: Dlaczego komunikat HL7 wygląda jak tekst z kreskami**
>
> Komunikat HL7 w wersji 2 to zwykły tekst, w którym pola oddziela kreska pionowa, a składniki pola daszek: dlatego nazwisko i imię pacjenta w segmencie PID wyglądają jak „KOWALSKI^JAN”. Ten format powstał w czasach, gdy liczył się każdy bajt przesyłany łączem szpitalnym, i okazał się na tyle praktyczny, że po kilkudziesięciu latach wciąż przenosi zlecenia radiologiczne w wielu systemach na świecie. Jego słabość to swoboda implementacji: dwa systemy mogą umieścić tę samą informację w różnych polach, a każdy szpital ma własne kody badań, więc integracja zaczyna się od uzgodnienia specyfikacji komunikatów i mapowania słowników procedur, a kończy testami na prawdziwych zleceniach. W praktyce wdrożeń Telediagnosis to ten etap, a nie technika, decyduje o tym, czy wdrożenie trwa trzy dni, czy trzy tygodnie.

> **Cytowanie: Jak cytować to hasło**
>
> Redakcja Telediagnosis, hasło „HL7”, Telediagnosis, Słownik teleradiologii, 24 października 2026, https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/hl7/, wersja treści 2026-10-25b, identyfikator TD-WWW-HASLO-HL7-2026Q4. Definicja hasła i stan prawny słownika: https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#hl7.
>
> Źródło hasła: [HL7 Version 2 (HL7 International)](https://www.hl7.org/implement/standards/product_brief.cfm?product_id=185).

## Najczęstsze pytania

Krótkie odpowiedzi na pytania, które padają najczęściej przy tym pojęciu.

### Ile trwa integracja HL7 z systemem szpitala?

W Telediagnosis od 3 dni do 3 tygodni od instalacji urządzenia dostępowego, średnio około tygodnia; najkrótsze wdrożenie trwało 2 dni (dane własne z wdrożeń, stan na 12.10.2026). Czas zależy przede wszystkim od harmonogramu dostawcy RIS albo HIS placówki, który konfiguruje wymianę komunikatów po swojej stronie.

### Czym różni się HL7 od HL7 CDA?

HL7 w wersji 2 to komunikaty wymieniane między systemami na bieżąco: zlecenie, wynik, dane pacjenta. HL7 CDA to standard struktury dokumentu klinicznego: opis badania zapisany jako dokument XML, podpisany elektronicznie przez lekarza zgodnie z przepisami, który placówka przechowuje w swoim repozytorium i indeksuje w Platformie P1. W integracji z Telediagnosis komunikat HL7 z wynikiem niesie treść opisu oraz załączone dokumenty PDF i HL7 CDA.

### Czy przy badaniach rozliczanych z NFZ potrzebna jest integracja HL7?

W modelu współpracy Telediagnosis przy badaniach rozliczanych z NFZ docelową drogą jest integracja HL7 z RIS lub HIS placówki, bo przekazuje opis bezpośrednio do systemu, w którym placówka prowadzi dokumentację i sprawozdaje świadczenie. Obieg dokumentacji i sprawozdawczości uzgadniamy przy wdrożeniu.

### Co to jest mapowanie słowników procedur i kto je wykonuje?

Każdy RIS ma własny katalog badań z własnymi kodami, a system teleradiologiczny własną listę procedur z przypisaną modalnością i trybem opisu. Mapowanie to tabela, która łączy jedno z drugim; bez niej zlecenie z nieznanym kodem nie trafi automatycznie do właściwej kolejki. W praktyce wdrożeń Telediagnosis dostawca systemu placówki eksportuje słownik procedur z kodami i przekazuje go zespołowi technicznemu Telediagnosis, który przygotowuje tabelę mapowania na etapie testów; kierownik pracowni nie musi w tym uczestniczyć, ale warto, by znał zasadę, bo nowy kod badania dodany później w RIS wymaga dopisania do tabeli.

### Czy HL7 to to samo co FHIR?

FHIR (Fast Healthcare Interoperability Resources) to nowsza rodzina specyfikacji organizacji HL7 International, oparta na zasobach i interfejsach internetowych. W integracjach radiologicznych, które Telediagnosis wdraża w polskich szpitalach, zlecenia i wyniki wymienia się komunikatami HL7 w wersji 2; FHIR pojawia się w nowszych systemach i w usługach centralnych. Telediagnosis uzgadnia wersję z dostawcą systemu placówki.

## Co czytać razem z hasłem HL7

Kategoria „Standardy i systemy IT” w słowniku ma 7 haseł; poniżej te, do których hasło HL7 odsyła.

### RIS

System pracowni radiologicznej.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/ris/)

### DICOM

Standard obrazów medycznych.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/dicom/)

### HL7 CDA

Dokument kliniczny w XML.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/hl7-cda/)

### Cały słownik teleradiologii

Wszystkie hasła z kategorii „Standardy i systemy IT” i pozostałych kategorii w jednym miejscu, ze stanem prawnym i zasadami cytowania.

[Otwórz słownik](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#systemy)

## Gdzie to pojęcie pracuje na stronie

### Integracja HL7 w Szpitalu Powiatowym w Pyrzycach

Strona, na której to pojęcie pojawia się w ofercie albo w studium przypadku.

[Przejdź](https://telediagnosis.pl/dla-szpitali-powiatowych/#przyklad)

### Integracja DICOM i HL7 krok po kroku

Dwie drogi integracji, czasy uruchomienia, co przygotowuje placówka i jak wraca opis.

[Czytaj odpowiedź](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/integracja-dicom-hl7/)

### Teleradiologia a kontrakt NFZ

Podwykonawstwo, zgłoszenie w SZOI, dokumentacja i Platforma P1 w modelu z dostawcą opisów zdalnych.

[Czytaj artykuł](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/teleradiologia-a-kontrakt-nfz/)

------------------------------------------------------------------------------
Ten plik jest wersją Markdown strony https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/hl7/ wygenerowaną z jej treści przy buildzie. Adres do cytowania: https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/hl7/. Indeks strony dla systemów AI: https://telediagnosis.pl/llms.txt (tam też zasady cytowania i użycia treści przez systemy AI). © 2026 Telediagnosis Sp. z o.o.
