Tytuł: Teleradiologia: czym jest i jak działa
Adres kanoniczny: https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/teleradiologia-w-polsce/
Opis: Czym jest teleradiologia i jak działa zdalny opis RTG, TK, MR i mammografii w Polsce: przebieg, czasy opisu, przepisy, integracja i bezpieczeństwo danych.
Identyfikator treści: TD-WWW-ART-TELERADIOLOGIA-PL-2026Q4; wersja treści: 2026-10-25

# Teleradiologia: czym jest i jak działa w Polsce

Teleradiologia to zdalna ocena obrazów medycznych, najczęściej prowadząca do opisu badania przez radiologa pracującego poza miejscem wykonania badania. Obrazy i dane kliniczne są przekazywane elektronicznie, a podpisany opis trafia do placówki zlecającej. Przewodnik wyjaśnia, jak ten proces działa w Polsce i co placówka powinna sprawdzić przed rozpoczęciem współpracy.

Autor: [Piotr Nguyen-Słowiński](https://telediagnosis.pl/o-nas/#osoba-nguyen), Członek Zarządu, współwłaściciel Publikacja: 12 października 2026 Stan prawny: 12 października 2026 (Dz.U. 2019 poz. 834 ze zmianą Dz.U. 2026 poz. 362; Dz.U. 2026 poz. 156; Dz.U. 2025 poz. 1461) Recenzja medyczna: [lek. Magdalena Hevelke](https://telediagnosis.pl/o-nas/#osoba-hevelke), Dyrektor Medyczna, 12 października 2026 Czas czytania: około 7 minut

**Teleradiologia to zdalna ocena obrazów medycznych: obrazy badania trafiają przez system teleinformatyczny do lekarza radiologa pracującego poza miejscem badania, a podpisany opis wraca do placówki zlecającej.** W Polsce jest to forma udzielania świadczeń zdrowotnych przewidziana w ustawie o działalności leczniczej i uregulowana osobnym rozporządzeniem Ministra Zdrowia. Szpitale korzystają z niej przede wszystkim po to, żeby zapewnić całodobowy dostęp do opisów badań bez własnego radiologa na każdym dyżurze.

## Czym jest teleradiologia

[Teleradiologia](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#teleradiologia) rozdziela dwa etapy diagnostyki obrazowej, które tradycyjnie odbywały się w jednym miejscu. Badanie wykonuje placówka, która zapewnia personel, aparaturę i bezpieczeństwo pacjenta zgodnie z wymaganiami dla danego rodzaju badania. Obrazy w standardzie [DICOM](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#dicom) trafiają przez zabezpieczone połączenie do systemu teleradiologicznego, gdzie [opis](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#opis-badania) sporządza lekarz z kwalifikacjami wymaganymi dla danego rodzaju badania, na [stanowisku opisowym](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#stacja-opisowa) odpowiednim do zakresu opisywanych badań.

Rozporządzenie o standardach teleradiologii obejmuje nie tylko opis badania. Usługą teleradiologiczną jest także ocena prawidłowości badania, ponowna ocena obrazu i wymiana opinii między lekarzem opisującym a lekarzem nadzorującym badanie albo lekarzem prowadzącym pacjenta (§ 4 pkt 1). Najczęściej chodzi jednak o opis: Telediagnosis opisuje zdalnie badania RTG, TK, MR i mammografię. Różnice między badaniami opisujemy w [przewodniku po badaniach obrazowych](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/rtg-tk-mr-usg-pet-mammografia/).

## Jak przebiega zdalny opis badania

1.  **Zlecenie.** Personel placówki wykonuje badanie i zleca opis w swoim systemie [RIS](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#ris) lub [HIS](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#his) albo w platformie teleradiologicznej. Od 2 kwietnia 2026 r. placówka przesyła wraz ze zleceniem skierowanie, informację o stanie zdrowia pacjenta, dokumentację medyczną, w szczególności poprzednie badania przy kontynuacji diagnostyki lub leczenia, oraz informację o zdarzeniach niepożądanych po podaniu środka kontrastującego, jeżeli dotyczy (§ 4 pkt 5).
2.  **Przesłanie obrazów.** Obrazy trafiają do systemu teleradiologicznego przez szyfrowane połączenie z systemów, z których placówka już korzysta, po jednorazowym skonfigurowaniu wysyłki.
3.  **Przydział.** Koordynatorki medyczne pilnują terminów i przydziału badania do radiologa z odpowiednimi kwalifikacjami; badania CITO mają pierwszeństwo.
4.  **Opis i podpis.** Radiolog ocenia obraz i sporządza opis, który zawiera dane lekarza opisującego, w tym specjalizacje, numer prawa wykonywania zawodu i podpis elektroniczny (§ 5 ust. 2 pkt 7). Jeżeli jakość obrazu, sposób wykonania badania albo dane kliniczne nie wystarczają do oceny, lekarz odmawia opisu z uzasadnieniem (§ 6).
5.  **Powrót opisu.** Opis wraca do placówki jako dokumentacja medyczna: do RIS lub HIS albo do platformy, w formacie PDF i jako dokument [HL7 CDA](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#hl7-cda).
6.  **Kontakt i kontrola jakości.** Lekarz zlecający może porozmawiać z lekarzem opisującym albo zgłosić opis do ponownej oceny. Placówka zlecająca prowadzi stałą kontrolę jakości usług teleradiologicznych (§ 7); podział zadań z partnerem nie zwalnia żadnej ze stron z obowiązków wynikających z przepisów.

## Tryby i czasy opisu

Czasy opisu określa umowa z placówką. W Telediagnosis standardowe czasy umowne to: [CITO](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#cito) (RTG i TK) do 2 godzin od przyjęcia zlecenia w systemie teleradiologicznym, tryb pilny do 48 godzin, tryb planowy w terminie ustalonym z placówką. 97% opisów CITO dostarczono placówce w umownym czasie do 2 godzin (dane własne, 2017–09.2026; definicja terminowości: telediagnosis.pl/wyniki/).

> **Warto wiedzieć: Czas opisu nie zastępuje dostępu do badań na SOR**
>
> Szpital, w którym działa szpitalny oddział ratunkowy, zapewnia całodobowy i niezwłoczny dostęp między innymi do tomografii komputerowej (§ 4 ust. 4 [rozporządzenia w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego](https://eli.gov.pl/eli/DU/2025/1646/ogl)). Czas opisu zapisany w umowie z partnerem teleradiologicznym nie zastępuje tego wymogu ani oceny pilności wynikającej ze stanu pacjenta. Organizację opisów dla SOR opisujemy na stronie [Teleradiologia dla SOR](https://telediagnosis.pl/dla-sor/).

## Integracja z systemami szpitala

Obrazy przesyła się zawsze w standardzie [DICOM](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#dicom). W wariancie podstawowym personel zleca opis i odbiera go w platformie teleradiologicznej; w Telediagnosis to połączenie uruchamia się w 1 dzień roboczy od instalacji urządzenia dostępowego. Integracja komunikatów [HL7](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#hl7) dodatkowo przenosi zlecenia i opisy do własnego [RIS](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#ris) lub [HIS](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#his) placówki; jej uruchomienie trwa od 3 dni roboczych do 3 tygodni, średnio około tygodnia (dane własne z wdrożeń Telediagnosis; czas liczony od instalacji urządzenia dostępowego w placówce; stan na 12.10.2026). Opis badania jest elektroniczną dokumentacją medyczną: w modelu współpracy Telediagnosis placówka przechowuje go w swoim repozytorium i indeksuje w [Platformie P1](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#p1). Co przygotowuje placówka i jak przebiega wdrożenie: [Jak wygląda integracja DICOM i HL7](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/integracja-dicom-hl7/).

## Podstawa prawna teleradiologii w Polsce

Trzy przepisy wyznaczają ramy teleradiologii w świadczeniach zdrowotnych:

Podstawowe przepisy dotyczące teleradiologii (stan prawny na 12 października 2026 r.)
| Przepis | Co z niego wynika |
| --- | --- |
| Art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej ([Dz.U. 2026 poz. 156](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/156/ogl) ze zm.) | Świadczenia zdrowotne mogą być udzielane za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności. |
| Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 11 kwietnia 2019 r. w sprawie standardów organizacyjnych opieki zdrowotnej w dziedzinie radiologii i diagnostyki obrazowej wykonywanej za pośrednictwem systemów teleinformatycznych ([Dz.U. 2019 poz. 834](https://eli.gov.pl/eli/DU/2019/834/ogl)), zmienione rozporządzeniem z dnia 13 marca 2026 r. ([Dz.U. 2026 poz. 362](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/362/ogl), w życie od 2 kwietnia 2026 r.); dalej: rozporządzenie o standardach teleradiologii | Na czym polega usługa teleradiologiczna, kwalifikacje lekarza, warunki techniczne, treść zlecenia i opisu, odmowa wykonania usługi, kontrola jakości prowadzona przez podmiot zlecający. |
| Art. 133 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych ([Dz.U. 2025 poz. 1461](https://eli.gov.pl/eli/DU/2025/1461/ogl) ze zm.) | Szpital może zlecić [podwykonawcy](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#podwykonawca) udzielanie świadczeń w ramach umowy z NFZ, jeżeli umowa tak stanowi. |

Teleradiologia jest dopuszczalna, gdy spełnione są wymagania organizacyjne rozporządzenia i warunki właściwe dla danego zakresu świadczeń. Szpital, który powierza opisy partnerowi teleradiologicznemu, zachowuje umowę z NFZ i odpowiedzialność za świadczenie; partner wykonuje opisy jako podwykonawca. Zgłoszenie podwykonawcy, warunki dla SOR, rozliczenie i obowiązek przekazywania miesięcznych zestawień obecności personelu w leczeniu szpitalnym od 1 listopada 2026 r. omawiamy w przewodniku [Teleradiologia a kontrakt NFZ](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/teleradiologia-a-kontrakt-nfz/).

## Bezpieczeństwo danych pacjentów

Role w przetwarzaniu danych ustala się dla rzeczywistego modelu współpracy. Jeżeli partner teleradiologiczny przetwarza dane pacjentów w imieniu placówki i na jej udokumentowane polecenie, działa jako podmiot przetwarzający, a relację reguluje umowa zgodna z art. 28 [RODO](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#rodo). Przy ocenie partnera liczy się zakres certyfikatów: [ISO/IEC 27001](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#iso-27001) certyfikuje system zarządzania bezpieczeństwem informacji organizacji, nie produkt, dlatego warto sprawdzić podmiot, zakres i ważność certyfikatu. Telediagnosis ma certyfikat ISO 9001, który dotyczy zarządzania jakością; certyfikat ISO/IEC 27001:2022 ma producent systemu Radpoint, z którego korzysta Telediagnosis. Numery, jednostki certyfikujące i terminy ważności podajemy w [danych spółki](https://telediagnosis.pl/o-nas/#spolka).

## Dlaczego szpitale korzystają z teleradiologii

Teleradiologia jest odpowiedzią na niedobór radiologów, przy którym w wielu placówkach sama rekrutacja nie wystarcza do zapewnienia ciągłości obsady. Raport AOTMiT z 22 września 2025 r. wskazuje wzrost liczby analizowanych świadczeń rezonansu magnetycznego i tomografii komputerowej finansowanych przez NFZ między 2017 a 2024 r. odpowiednio o około 2,2 mln i ponad 700 tys. (dane dotyczą zakresu świadczeń objętych analizą raportu). Według Centralnego Rejestru Lekarzy NIL na 30 czerwca 2026 r. zawód wykonywało 4 276 specjalistów radiologii i diagnostyki obrazowej, a wraz z lekarzami ze specjalizacją I stopnia 4 740 osób ([zestawienie nr 4](https://nil.org.pl/uploaded_files/1783510889_30062026-zestawienie-nr-4.pdf)). Mniejszym szpitalom trudno zapewnić z własnych zasobów radiologa na każdym dyżurze, dlatego powierzają partnerowi opisy nocne, weekendowe i w trybie CITO, a czasem całość opisów. Koszty i porównanie modeli obsady: [Koszt obsady radiologicznej](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/koszt-obsady-radiologicznej/); przykłady współpracy: [studia przypadków](https://telediagnosis.pl/studia-przypadkow/).

## Skala działalności Telediagnosis

Poniższe dane pokazują skalę działalności Telediagnosis. Nie opisują całego rynku teleradiologii ani udziału zdalnych opisów w diagnostyce szpitalnej.

Telediagnosis w liczbach (źródło przy każdej wartości)
| Miara | Wartość | Źródło i okres |
| --- | --- | --- |
| Opisy badań od początku działalności | 3 228 982 | dane własne, stan na 23.09.2026 |
| W tym opisy w trybie CITO | 1 276 833 | dane własne, stan na 23.09.2026 |
| Opisy w 2025 roku | 646 380 | dane własne, arkusz badań 2017–2026 |
| Opisy CITO dziennie w 2025 roku (średnio) | 768 | wyliczone: 280 552 opisy CITO w 2025 r. podzielone przez 365 dni, zaokrąglone w dół; dane własne, arkusz badań 2017–2026 |
| Szpitalne oddziały ratunkowe, dla których opisujemy badania | około 60 z 251 (blisko co czwarty, 24%) | 251 SOR-ów: ewidencja SOR w systemie RPRM, stan na 6.10.2026; około 60: szacunek własny |
| Udział sektora publicznego wśród placówek fakturowanych | 72% z 115 placówek | dane własne, faktury I–II 2026, wśród 115 placówek fakturowanych |
| Radiolodzy współpracujący | ponad 190 | dane własne, 2026 |

Metodologię, serię roczną od 2017 roku i definicję terminowości publikujemy na stronie [Wyniki i dane](https://telediagnosis.pl/wyniki/).

## Jak wybrać partnera teleradiologicznego

Przed podpisaniem umowy warto sprawdzić:

- czas opisu CITO zapisany w umowie, moment, od którego jest liczony, i sposób pomiaru,
- wpis partnera do RPWDL i ubezpieczenie OC,
- kwalifikacje i subspecjalizacje radiologów,
- sposób integracji z RIS i HIS oraz to, co musi przygotować placówka,
- podmiot, zakres i ważność certyfikatów bezpieczeństwa informacji,
- umowę powierzenia danych i podział ról,
- doświadczenie w umowach podwykonawczych z NFZ,
- dostępność koordynacji przez całą dobę i procedurę na wypadek awarii.

Pełną listę kryteriów z pytaniami do zadania partnerowi zawiera przewodnik [Jak wybrać dostawcę teleradiologii](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/jak-wybrac-dostawce-teleradiologii/).

> **Cytowanie: Jak cytować ten artykuł**
>
> Piotr Nguyen-Słowiński, „Teleradiologia: czym jest i jak działa w Polsce”, Telediagnosis, Baza wiedzy, 12 października 2026, https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/teleradiologia-w-polsce/, wersja treści 2026-10-25, identyfikator TD-WWW-ART-TELERADIOLOGIA-PL-2026Q4. Fragmenty i liczby z artykułu można przytaczać z podaniem powyższego źródła; przy danych własnych Telediagnosis prosimy podać źródło i okres wskazane przy cytowanej wartości, a przy danych zewnętrznych źródło wskazane w tekście.

## Najczęstsze pytania

Krótkie odpowiedzi na pytania, które padają najczęściej po lekturze tego materiału.

### Czy teleradiologia jest w Polsce legalna?

Tak. Ustawa o działalności leczniczej (art. 3 ust. 1) dopuszcza udzielanie świadczeń zdrowotnych za pośrednictwem systemów teleinformatycznych, a standardy organizacyjne teleradiologii określa rozporządzenie Ministra Zdrowia z 11 kwietnia 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 834, ze zmianą Dz.U. 2026 poz. 362, obowiązującą od 2 kwietnia 2026 r.).

### Kto podpisuje opis badania wykonany zdalnie?

Lekarz, który sporządził opis i ma kwalifikacje wymagane dla danego rodzaju badania (§ 4 pkt 2 rozporządzenia o standardach teleradiologii). Opis zdalny jest dokumentacją medyczną tak samo jak opis wykonany na miejscu i zawiera dane lekarza opisującego, w tym numer prawa wykonywania zawodu i podpis elektroniczny.

### Jakie badania opisuje się zdalnie?

Telediagnosis opisuje zdalnie badania RTG, TK, MR i mammografię. Warunkiem jest przekazanie kompletu obrazów o odpowiedniej jakości i potrzebnych danych klinicznych; jeżeli są niewystarczające do oceny, lekarz odmawia opisu z uzasadnieniem (§ 6 rozporządzenia).

### Czy szpital może rozliczyć z NFZ badanie opisane zdalnie?

Tak, jeżeli umowa szpitala z Funduszem dopuszcza podwykonawców (art. 133 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych). Szpital rozlicza badanie w ramach swojej umowy z Funduszem, a wynagrodzenie partnera za opisy wynika z umowy między nim a placówką; sam zdalny tryb opisu nie jest odrębnym produktem rozliczeniowym. Szczegóły opisujemy w przewodniku „Teleradiologia a kontrakt NFZ”.

## Co jeszcze warto przeczytać

### Teleradiologia a kontrakt NFZ

Podstawa prawna, podwykonawca w umowie z Funduszem, SOR, rozliczenie i dokumentacja.

[Czytaj przewodnik](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/teleradiologia-a-kontrakt-nfz/)

### Jak wybrać dostawcę teleradiologii

Osiem kryteriów oceny partnera i pytania do zadania przed podpisaniem umowy.

[Czytaj przewodnik](https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/jak-wybrac-dostawce-teleradiologii/)

### Wyniki i dane Telediagnosis

Liczby z datą stanu, źródłem i metodologią: wolumen, CITO, terminowość, SOR-y.

[Zobacz dane](https://telediagnosis.pl/wyniki/)

### Hasło: DICOM

Standard obrazów medycznych. Pełne hasło w słowniku teleradiologii.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/dicom/)

### Hasło: HL7

Wymiana danych między systemami. Pełne hasło w słowniku teleradiologii.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/hl7/)

### Hasło: HL7 CDA

Dokument kliniczny w XML. Pełne hasło w słowniku teleradiologii.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/hl7-cda/)

### Hasło: RIS

System pracowni radiologicznej. Pełne hasło w słowniku teleradiologii.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/ris/)

### Hasło: HIS

System szpitalny. Pełne hasło w słowniku teleradiologii.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/his/)

### Hasło: Opis badania radiologicznego

Dokument medyczny radiologa. Pełne hasło w słowniku teleradiologii.

[Czytaj pełne hasło](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/opis-badania/)

### Słownik teleradiologii

Definicje pojęć z tego artykułu: Teleradiologia, CITO, Podwykonawca, Platforma P1, ISO 27001, RODO i umowa powierzenia.

[Otwórz słownik](https://telediagnosis.pl/slownik-teleradiologii/#teleradiologia)

------------------------------------------------------------------------------
Ten plik jest wersją Markdown strony https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/teleradiologia-w-polsce/ wygenerowaną z jej treści przy buildzie. Adres do cytowania: https://telediagnosis.pl/baza-wiedzy/teleradiologia-w-polsce/. Indeks strony dla systemów AI: https://telediagnosis.pl/llms.txt (tam też zasady cytowania i użycia treści przez systemy AI). © 2026 Telediagnosis Sp. z o.o.
